Nieoczywiste świadczenia z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych


Ustawowa definicja funduszu świadczeń socjalnych pozwala na finansowanie ze środków ZFŚS wielu świadczeń na rzecz uprawnionych. Jest też jednak na tyle szeroka, iż w praktyce zdarzają się kłopotliwe do przyporządkowania świadczenia. Wymieniamy kilka z nich.

Świadczenia z ZFŚS na miarę XXI wieku

Celem Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych (ZFŚS) jest gromadzenie i gospodarowanie środkami w celu finansowania działalności socjalnej organizowanej na rzecz osób uprawnionych do korzystania z ZFŚS (zobacz kto i jak może korzystać z ZFŚS). Standardowe świadczenia to m.in. dofinansowanie zakładowych obiektów socjalnych czy tworzenie zakładowych żłobków, klubów dziecięcych, przedszkoli oraz innych form wychowania przedszkolnego. Są jednak świadczenia z których można skorzystać, a o których istnieniu wciąż niewiele osób wie.

VOUCHERY

Vouchery są coraz bardziej popularnym środkiem obrotu. Dla nikogo nie jest już zaskoczeniem stosik kart w sklepach oferujących zakup voucherów. Korzystamy z nich stosunkowo często bo bez wątpienia voucher stanowi jedną z najłatwiejszych form przekazania środków pieniężnych.

Ograniczona możliwość korzystania z zajęć organizowanych w grupach lub w określonych przestrzeniach w związku z rozprzestrzenieniem się  pandemii podsunęła korzystającym z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych pomysł by to właśnie za pomocą vouchera realizować swoje uprawnienia.

Przyznanie i wykorzystanie vouchera ze środków ZFŚS nie może być jednak oderwane od celów dla których na ZFŚS gromadzone są środki.

Kiedy i kto może skorzystać z Vouchera w ramach ZFŚS?

Voucher z prawnej perspektywy jest rzeczą, a co za tym idzie, jego przekazanie w ramach ZFŚS możliwe jest tylko w przypadku pogorszenia się sytuacji życiowej uprawnionego. Nie należy jednak tej przesłanki interpretować zbyt wąsko, pogorszeniem się sytuacji życiowej uprawnionego będzie bowiem chociażby wzrost wydatków związany z okresem świątecznym czy wakacyjnym.

Nie oznacza to jednak, że vouchery można powiązać ze wszystkimi świętami. Nie można ich wykorzystać do pomocy materialnej w przypadkach okazjonalnych takich jak urodziny, Dzień Kobiet, Walentynki itp.

Vouchery wprowadzone zgodnie z przepisami prawa do ZFŚS niewątpliwie stanowią zarówno dla pracowników jak i pracodawców świetny sposób na rozdysponowanie środków z ZFŚS.

E-SPORT

Postęp cywilizacyjny doprowadził do powstania wielu nowych form rozrywki. Budzącą niewątpliwie najwięcej kontrowersji rozrywką jest e-sport. Czy można bowiem uznać za rywalizację sportową wspólną grę za pomocą urządzeń technicznych?

Naszym zdaniem, tak! E-sport coraz częściej jest uznawany za świadczenie działalności socjalnej w kategorii działalności sportowo-rekreacyjnej. Sport w tradycyjnym rozumieniu z e-sportem łączy współzawodnictwo oparte na aktywności intelektualnej. To znak czasu, iż ewoluują i powstają nowe formy aktywności sportowej jednak ich odmienność od tradycyjnych form sportu nie odbiera im przymiotu działalności sportowo-rekreacyjnej. Jeżeli bowiem środki z ZFŚS można przeznaczać na ćwiczenia logiczne związane z grą w szachy to czemu by ich nie móc przeznaczać na współzawodnictwo w grach komputerowych?

Co więcej środki z  ZFŚS mogą być nie tylko spożytkowane na rozgrywki e-sportowe ale także na zajęcia z nimi związane jak również na zakup gier umożliwiających uczestnictwo w rozgrywkach. W systemie kafeteryjnym Motivizer oferujemy dostęp do m.in. Xbox Live, World Of Warcraft, Steam, czy Playstation Plus

NAJEM ROWERÓW

Trudniejszym orzechem do zgryzienia pozostaje możliwość wynajmu sprzętu w postaci rowerów, jako świadczeń możliwych do wykorzystania w ramach środków z ZFŚS.

Rozważania na temat możliwości finansowania wynajmu roweru ze środków ZFŚS stały się bardzo aktualne zwłaszcza w czasie pandemii i związanych z nią utrudnień w korzystaniu z siłowni, basenu, sal gimnastycznych ale i również komunikacji miejskiej. Prostym i oczywistym rozwiązaniem dotyczącym zarówno potrzeby ruchu jak i ograniczeń związanych ze zbiorowym transportem miał być właśnie rower wynajmowany w modelu bike sharing.

Na pierwszy rzut oka wynajem roweru lub innego sprzętu służącego w celach rekreacyjnych niewiele różni się od abonamentu na zajęcia sportowe. Jednak w przypadku najmu środków transportu występuje problem związany z ugruntowanym poglądem, iż do zakresu działalności socjalnej nie należą usługi pracodawcy realizowane na rzecz pracowników w związku z zatrudnianiem, do których zalicza się między innymi dowóz do pracy.

W uzasadnieniu korzystania z wynajmu rowerów nie brakuje argumentów za uznaniem tego typu czynności za świadczenie sportowo-rekreacyjne, którego finansowanie mogłoby być powiązane z wykorzystaniem środków z ZFŚS, jednak nie jest to jeszcze ugruntowany pogląd. Minimalizując ryzyko uznania takiego świadczenia za nienależne, za wskazane należy uznać powiązanie dofinansowania z szerszą kampanią pracodawcy, co do zdrowego trybu życia oraz rozwijania kondycji pracowników (w tym wspieranej modelami grywalizacji).

ABONAMENTY W PLATFORMACH STREAMINGOWYCH

Od kilku lat obserwujemy dynamiczny rozwój platform streamingowych. Wyspecjalizowane serwisy udostępniają nam filmy, muzykę, a nawet nagrania spektakli teatralnych, baletu, opery, czy też koncertów muzyki symfonicznej.

W czasie pandemii, gdy poszczególne kina oraz inne ośrodki kultury były zamykane, ludzie poszukując źródeł kultury i rozrywki w jeszcze większym stopniu zaczęli korzystać z rozwiązań, które były dla nich dostępne prosto z domu.

Pomimo, że dla niektórych platformy streamingowe są substytutem telewizji i jako takie ciężko byłoby je zakwalifikować do kategorii działalności kulturalno-oświatowej, w rzeczywistości zdecydowanie bliżej im do kina, czy też wcześniej wspomnianych desek teatru i opery.

Podstawa prawna 

Jak w przypadku wszystkich nowych form powstających w czasach transformacji cyfrowej i za tą nie nadążyła wykładnia przepisów, ciężko więc szukać jednoznacznego potwierdzenia w orzeczeniach sądów, czy też komentarzach, że możliwe jest dofinansowanie tego rodzaju działalności, niemniej jednak jeżeli powszechnie akceptowane jest finansowanie biletów na koncert, do kina, czy też do teatru, ciężko zakwestionować prawo do przyznania pracownikowi abonamentu do bazy muzyki, filmów i spektakli.

MINDFULNESS

Nikogo nie trzeba przekonywać, że nasze życie coraz bardziej pędzi. To z kolei wpływa na poziom naszego zmęczenia oraz jakość samopoczucia. Przy natłoku spraw, które nas otaczają powinniśmy się więc skłaniać do ciągłego dbania nie tylko o swoją kondycję fizyczną, ale także kondycję psychiczną.

Mindfulness – to proces psychologiczny koncentrowania uwagi na wewnętrznych i zewnętrznych bodźcach występujących w danej chwili. Jest to trening uważności pomagający na opanowaniu stresu, leczeniu zaburzeń nastroju.

Na wskazane potrzeby społeczeństwa, rynek odpowiada coraz większą dostępnością narzędzi, metod oraz rozwiązań, skupionych na rozwoju naszej uważności (mindfulness), zapewnianiu spokoju czy też efektywnego snu.

Jak i w przypadku platform streamingowych, znaczna część wskazanych narzędzi jest udostępniania online w modelach abonamentowych lub indywidualnie wykupywanych szkoleń, tak abyśmy mogli skorzystać z nich niezależnie od miejsca w którym przebywamy.

Pomimo, że w efekcie wpływają one w dużej mierze na nasz stan zdrowia, są one formą działalności rekreacyjnej, całkowicie analogicznej do wizyty na siłowni. Jeżeli więc nie budzi wątpliwości finansowanie z ZFŚS treningu naszych mięśni, za całkowicie uzasadnione wydaje się uznanie finansowanie treningu naszego umysłu.

Nowe formy świadczeń jako proces ewolucji potrzeb

Choć Zakładowy Fundusz Świadczeń Socjalnych określa kategorie celów w jakich mogą być pożytkowane środki z niego pochodzące to rozwój technologiczny, zmiany społeczne ale również jak pokazują ostatnie lata epidemie wpływają na powstawanie nowych form działalności nieczęsto zupełnie nieoczywistych. Pomimo, że część z nich nie była dotychczas rozpatrywana pod kątem finansowania z ZFŚS, przez analogię do utartych rozwiązań można szukać możliwości ich wdrażania, tak samo jak w przeciągu kilku lat pomimo wstępnych oporów, w pełni oraz powszechnie zaakceptowano programy kafeteryjnej jako rozwiązania służące rozliczaniu środków z ZFŚS.